Boşanma davalarında en çok merak edilen ve en fazla uyuşmazlığa yol açan konuların başında nafaka yükümlülüğü gelmektedir. Özellikle erkekler tarafından “Erkek hangi hallerde nafaka ödemez?” sorusu sıklıkla araştırılmaktadır. Nafakanın her boşanma davasında otomatik olarak erkeğe yüklenen bir borç olduğu yönündeki yaygın inanış ise hukuken doğru değildir.
Nafaka, Türk Medeni Kanunu’nda belirli şartlara bağlanmış olup, her olay kendi özel koşulları içinde değerlendirilir. Manisa gibi büyük şehirlerde açılan boşanma davalarında, Manisa boşanma avukatı ve Manisa aile avukatı desteğiyle yürütülen dosyalarda, nafaka ödenmemesi gereken durumlar açıkça ortaya konulabilmektedir.
Bu yazıda; erkeğin hangi durumlarda nafaka ödemekle yükümlü olmadığı, nafaka türlerine göre istisnalar ve Yargıtay uygulamaları detaylı ve anlaşılır şekilde ele alınmaktadır.
Toplumda yaygın olan kanının aksine, nafaka her boşanma davasında otomatik olarak erkek tarafından ödenmez. Nafaka yükümlülüğü, cinsiyete değil; tarafların ekonomik durumuna, kusur oranına ve yoksulluğa düşme ihtimaline göre belirlenir.
Dolayısıyla bazı hallerde erkek nafaka ödemezken, bazı dosyalarda kadın nafaka ödemekle yükümlü olabilir. Bu noktada mahkemelerin temel aldığı ölçüt, hakkaniyet ve ekonomik dengedir.
Erkek tarafın nafaka ödeme yükümlülüğünün bulunmadığı durumlar, nafakanın türüne göre değişiklik göstermektedir. Aşağıda en sık karşılaşılan nafaka ödememe halleri açıklanmıştır.
Yoksulluk nafakasında en önemli kriterlerden biri kusur durumudur. Türk Medeni Kanunu’na göre, nafaka talep eden eşin kusurunun daha ağır olması halinde nafaka talebi reddedilir.
Örneğin; aldatma, şiddet, evlilik birliğini temelinden sarsan davranışlar ağırlıklı olarak kadına yüklenmişse, erkek yoksulluk nafakası ödemek zorunda değildir. Manisa boşanma davalarında mahkemeler, kusur değerlendirmesini deliller üzerinden detaylı şekilde yapmaktadır.
Yoksulluk nafakasının temel şartı, boşanma nedeniyle talep eden eşin yoksulluğa düşecek olmasıdır. Kadının düzenli ve yeterli gelire sahip olması halinde erkek nafaka ödemez.
Manisa aile mahkemeleri, yoksulluk kavramını yalnızca asgari geçim düzeyiyle sınırlı tutmaz. Kişinin yaşam standardı, mesleği ve çalışma kapasitesi de dikkate alınır.
Çalışıyor olmak tek başına nafaka alınmasına engel değildir. Ancak kadının geliri, kendi geçimini sağlayabilecek düzeydeyse, erkek nafaka ödeme yükümlülüğünden kurtulabilir.
Kadının yeniden evlenmesi, yoksulluk nafakasını kendiliğinden sona erdiren durumlardan biridir. Bu durumda erkek, mahkeme kararına gerek kalmaksızın nafaka ödeme yükümlülüğünden kurtulur.
Ancak fiili birliktelik durumlarında, nafakanın kaldırılması için dava açılması gerekir.
Kadının başka biriyle evlenme olmaksızın sürekli ve düzenli bir şekilde birlikte yaşaması, nafakanın kaldırılmasını gerektiren durumlardan biridir.
Bu durumun ispatlanması halinde, erkek nafaka ödemez veya mevcut nafaka kaldırılır. Manisa nafaka davalarında bu husus çoğunlukla tanık ve sosyal çevre araştırmalarıyla ispatlanmaktadır.
Nafaka, nafaka yükümlüsünü de yoksulluğa düşürecek şekilde belirlenemez. Erkeğin işsiz olması, ciddi gelir kaybı yaşaması veya ekonomik gücünün objektif olarak bulunmaması halinde nafaka ödememe durumu gündeme gelir.
Bu durumda mahkeme, nafaka talebini reddedebilir ya da çok düşük bir miktara hükmedebilir.
Daha önce hükmedilmiş bir nafaka, şartların değişmesi halinde kaldırılabilir. Aşağıdaki durumlarda erkek nafaka ödemez:
Tedbir nafakası, dava süresince geçici olarak hükmedilir. Ancak tarafların ekonomik durumu eşitse veya kadının geliri daha fazlaysa, erkek tedbir nafakası ödemez.
Manisa boşanma davalarında, özellikle her iki eşin de çalıştığı durumlarda tedbir nafakası talepleri reddedilebilmektedir.
İştirak nafakası, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine yöneliktir. Bu nafaka türünde esas olan çocuğun üstün yararıdır.
Ancak;
gibi durumlarda erkek iştirak nafakası ödemez.
Bu hatalar, nafaka yükümlülüğünün devam etmesine yol açabilir.
Nafaka davaları, uzun vadeli mali sonuçlar doğuran davalardır. Hangi hallerde nafaka ödenmeyeceğinin doğru tespiti, dosyanın başından itibaren doğru şekilde hazırlanmasını gerektirir.
Manisa’da açılan nafaka ve boşanma davalarında, Manisa boşanma avukatı ve Manisa aile avukatı desteğiyle yürütülen süreçlerde, nafaka yükümlülüğünün doğru şekilde belirlenmesi mümkündür.
Çalışmıyorsa ve ödeme gücü yoksa nafaka ödemeyebilir.
Gelirin geçimi sağlamaya yetip yetmediği değerlendirilir.
Şartların değişmesi halinde nafaka tamamen kaldırılabilir.
Nafaka borcunun ödenmemesi icra ve tazyik hapsine yol açabilir.
