Anlaşmalı boşanma, Türk Medeni Kanunu m. 166/3 kapsamında eşlerin evliliği birlikte sona erdirmeyi ve boşanmanın sonuçlarını birlikte düzenlemeyi kabul ettiği dava türüdür. Manisa’da bu davalar Aile Mahkemesinde görülür. Şehzadeler ve Yunusemre’de yerleşik eşler yönünden yetkili mahkeme, kural olarak Manisa Aile Mahkemesidir. Sinci & Şahin Hukuk Bürosu’nda bu süreç Av. Ceren Ayça Şahin’in aile hukuku çalışması içinde, protokolün açık ve uygulanabilir olması hedeflenerek hazırlanır.
Kanun üç temel şart arar. Birincisi, evlilik en az bir yıl sürmüş olmalıdır. Bir yıldan kısa evliliklerde anlaşmalı boşanma yolu kapalıdır; eşler ancak çekişmeli boşanma sebeplerine dayanabilir. Süre, evlenme tarihinden dava şartının gerçekleştiği tarihe kadar hesaplanır. Nüfus kaydındaki tarih esas alınır.
İkincisi, eşler ya birlikte başvurur ya da bir eşin açtığı davayı diğeri kabul eder. Kabul, duruşmadaki serbest irade beyanıyla anlam kazanır. Üçüncüsü, hâkim tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmeli ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu hakkındaki düzenlemeyi uygun bulmalıdır. Uygun bulmadığı noktada değişiklik önerebilir. Taraflar öneriyi kabul etmezse dava çekişmeli boşanma olarak devam eder.
Hâkimin bizzat dinleme yükümlülüğü vekille temsil edilse de kalkmaz. Duruşmaya yalnız avukatın gelmesi, anlaşmalı boşanma için yeterli değildir. Her iki eşin de salonda hazır bulunması ve protokolü özgür iradeyle kabul ettiğini söylemesi gerekir. Hastalık, yurt dışı veya cezaevi gibi zorunlu hâllerde istinabe ya da ses ve görüntü nakli mümkün olup mümkün olup olmadığı mahkemenin takdirindedir; bu ihtimal baştan planlanmalıdır.
Türk Medeni Kanunu m. 168’e göre boşanma davasında yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son altı ayda birlikte oturdukları yer mahkemesidir. Şehzadeler’de veya Yunusemre’de oturan eş, Manisa Aile Mahkemesine başvurabilir. Eşlerden biri Akhisar, Salihli, Soma, Turgutlu veya Alaşehir gibi ilçelerde yaşıyorsa yetki o ilçedeki aile mahkemesine de kayabilir. Yetki kamu düzeninden sayıldığı için yanlış mahkemede açılan dava usulden reddedilebilir ve dosya yetkili mahkemeye gönderilir. Bu, zaman kaybı yaratır; yerleşim yeri belgesi, ikametgâh ve son altı ayın birlikte oturma delili dava dilekçesinden önce toplanır.
Görevli mahkeme aile mahkemesidir. Aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla bakar. Manisa merkez ilçelerinde aile mahkemesi bulunduğu için dosya bu mahkemelere gider. Arabuluculuk, boşanma davası için dava şartı değildir. İş, ticari ve tüketici uyuşmazlıklarındaki zorunlu arabuluculuk kuralı boşanmaya uygulanmaz. Taraflar isterlerse dava öncesinde kendi aralarında veya avukatları aracılığıyla protokolü müzakere eder.
Protokol, hükmün eki hâline gelir ve icra edilebilirlik taşır. Muğlak cümleler (“ileride anlaşırız”, “makul bir nafaka”, “çocuk hafta sonları gelir”) uygulamada yeni dava üretir. Manisa’da hazırladığımız protokollerde şu kalemler ayrı ayrı ve ölçülebilir yazılır:
Çocukla ilgili hükümlerde hâkim, protokol uygun olsa bile çocuğun üstün yararını denetler. Velayetin para karşılığı değiş tokuş edilmesi veya iştirak nafakasının sembolik bırakılıp çocuğun giderinin karşılanmaması, düzenlemenin reddine yol açabilir. Ortak velayet kararlaştırılacaksa bakım, okul, sağlık ve yurt dışı çıkış yetkisi tek tek yazılır. Ayrıntı için velayet sayfasına bakılabilir.
Önce nüfus kayıt örneği, evlilik cüzdanı ve yerleşim yeri bilgisi toplanır. Vekâletname noterden, boşanma işleri için fotoğraflı ve aile hukuku yetkilerini içeren şekilde çıkarılır. Protokol her iki eş tarafından imzalanır; imza, duruşmadaki beyandan bağımsız olarak dosyaya girer. Dava dilekçesi ve protokol, uyuşmazlık konusu kalmadığını gösterecek açıklıkta olmalıdır. Harç ve gider avansı yatırılır. Tensip sonrası duruşma günü tebliğ edilir. Manisa Adalet Sarayı’ndaki iş yükü güne göre değişir; belirli bir günde sonuçlanacağı taahhüt edilemez. Şartlar oluşmuş ve protokol uygun bulunmuşsa uygulamada kararın aynı duruşmada verildiği dosyalar görülür. Eksik protokol, gelmeyen eş veya hâkimin uygun bulmadığı çocuk düzeni bu sonucu engeller.
Karar verildikten sonra gerekçeli karar yazılır ve tebliğ edilir. İstinaf süresi, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftadır. Taraflar istinaf yoluna gitmeyeceklerini duruşmada beyan edebilir; çocukun kişiliğine ilişkin hükümlerde bu beyanın etkisi dosyaya göre değerlendirilir. Kesinleşme şerhi alınmadan nüfus aile kütüğü güncellenmez. Kesinleşme sonrası kimlik, banka, SGK ve varsa tapu işlemleri ayrıca takip edilir. Nafaka hükmü kesinleşince, ödenmeyen aylar için ilamlı icra açılabilir.
Bir yıllık süre dolmadan dava açmak, protokolde nafaka artışını yazmamak, kişisel ilişkiyi “taraflar elbirliğiyle belirler” diye geçiştirmek, ziyneti “duruma göre” bırakmak ve mal rejimini farkında olmadan ibra etmek en çok gördüğümüz eksiklerdir. Ayrıca eşlerden birinin protokolü baskı altında imzalaması, duruşmada beyanı geri almasına ve davanın çekişmeliye dönmesine yol açar. Baskı iddiası varsa anlaşmalı yol doğru araç değildir. Çekişmeli süreç için çekişmeli boşanma sayfasındaki delil düzeni incelenmelidir.
Nafaka tutarını “şimdilik küçük yazalım, sonra arttırırız” diye kurmak da yanıltıcıdır. Artırım davası açılabilir ancak değişen koşulların ispatı gerekir. Baştan gelir ve giderle orantılı bir tutar, hem yoksulluk hem iştirak kalemi için daha sağlıklıdır. Ayrıntılı tür açıklaması nafaka sayfasındadır. Eşya ve katılma alacağı ise mal paylaşımı sayfasında ele alınmıştır.
İlk görüşmede evlilik süresi, çocuk olup olmadığı, gelirler, konut, ziynet ve taşınmaz listesi çıkarılır. Protokol taslağı buna göre maddelenir. Eksik bilgiyle “standart protokol” kullanılmaz. Duruşmada eşlerin söyleyeceği cümleler önceden sade bir dille konuşulur; hâkim ek soru sorduğunda çelişki doğmaması hedeflenir. Sonuç hakkında kesin süre veya kesin hüküm vaadi verilmez. Ücret, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin altında kararlaştırılamaz; kapsam yazılı olarak paylaşılır.
Olmaz. Türk Medeni Kanunu m. 166/3, evliliğin en az bir yıl sürmüş olmasını şart koşar. Süre dolmadan açılan başvuruda anlaşmalı boşanma kararı verilemez.
Hâkim tarafları bizzat dinlemek zorundadır. Eşlerden biri gelmez veya protokolü kabul etmezse anlaşmalı boşanma kararı kurulamaz. Dava, şartları varsa çekişmeli olarak sürdürülebilir.
Kesinleşmiş hükmün mali ve kişisel ilişki hükümleri, koşullar değişirse uyarlama veya nafaka artırım-indirim davasıyla yeniden ele alınabilir. Velayet, çocuğun üstün yararı gerektirdiğinde değiştirilebilir. Keyfî olarak tek taraflı bozma mümkün değildir.
Hayır. Mal rejiminin tasfiyesi protokolde saklı tutulmuşsa veya hiç konuşulmamışsa, genel zamanaşımı içinde ayrı dava açılabilir. Buna karşılık açık bir ibra varsa, ibra kapsamı sözleşme yorumuyla belirlenir. Tazminat ve yoksulluk nafakası için ise boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren bir yıllık hak düşürücü süre vardır.
Vekâletname ile Manisa dışındaki aile mahkemelerinde de temsil mümkündür. Yetkili mahkeme yine yerleşim yeri kuralına göre belirlenir. Görüşme için Şehzadeler ofisindeki 0507 414 23 06 hattı kullanılır.
Aile hukuku dosyaları birbirine bağlıdır. Şu sayfalar birlikte okunabilir: Manisa boşanma avukatı, anlaşmalı boşanma, çekişmeli boşanma, nafaka, velayet, mal paylaşımı ve Manisa miras avukatı. Şehzadeler'de oturan eşler için anlaşmalı dosyada protokol maddeleri ve duruşma günü Şehzadeler boşanma avukatı sayfasında da ele alınır. Yazılı değerlendirme ve randevu için iletişim sayfasını kullanabilir veya 0507 414 23 06 numaralı hattı arayabilirsiniz. Büromuz 1.ANAFARTALAR MAH, SULTAN MUSTAFA, Mustafa Kemal Paşa Cd. VAKIF İŞ HANI NO:42/16 D:6.KAT, 45020 Şehzadeler/Manisa adresindedir. Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır; süreler ve sonuçlar somut dosyanın tarihine, delillerine ve yürürlükteki mevzuata göre değişir.
